Sorunlu Krediler - Güncel Durum ve Beklentiler

Giriş

Sürdürülen sıkı para politikasının sonucu olarak, bir yandan kredi büyümesine getirilen kısıtlamalar, kredi hacmindeki artışı sınırlarken, diğer yandan sorunlu kredilerde yükseliş etkisini sürdürmektedir. Bireysel segmentte, özellikle kredi kartı ve ihtiyaç kredisi kaynaklı sorunlu kredi artışları, finansal risklerin artarak devam ettiğine işaret etmektedir. Bu gelişmenin KOBİ segmentine yansımaları ise şimdiden gözlemlenmekte olup, benzer etkinin zamanla Ticari ve Kurumsal segmentlerde de görülmesi muhtemeldir. Özetle, bu veriler, takipteki kredilerdeki artış eğiliminin önümüzdeki dönemde de süreceğine işaret ederken, banka ve finansal kuruluşların bu durumu yakından takip etmeleri ve risk yönetimi açısından doğru stratejileri geliştirmeleri kritik önem taşımaktadır.

Güncel Veriler ve Gelişmeler

Ağustos 2025 itibarıyla güncel brüt kredi rakamlarına ilişkin gelişmeler Grafik 1’de gösterilmiştir. Bu veriler aşağıdaki sonuçlara işaret etmektedir:

• Toplam brüt kredi hacmi 21 trilyon TL’yi aşmıştır. 

• Bu tutar içerisinde, Ticari-Kurumsal segmentin payı %50 seviyesindedir. 

• KOBİ kredilerinin toplam içindeki payı ise %27 seviyesinden %25 seviyelerine gerilemiştir. 

• Bireysel kredilerin toplam krediler içindeki payı yıl sonuna göre büyük ölçüde aynı kalırken (%25), yüksek faiz oranları tüketicileri yaygın şekilde kredi kartına yöneltmekte ve kredi kartları bireysel krediler içerisinde ağırlıklı ürün konumunu sürdürmektedir (Grafik 2). 2. çeyrek itibarıyla Kredili Mevduat Hesabı (KMH), konut kredilerinin payını geçerek bireysel kredilerde üçüncü en büyük ürün konumu kazanmıştır. Göreceli olarak daha riskli kredi türleri olarak değerlendirilen Kredi kartları ve KMH’ın toplam payının; Bireysel krediler içerisindeki payının %63’e ulaşması oldukça dikkat çekici bir gelişme olarak görülmüştür. 

Grafik 1: Segment bazlı brüt kredi kompozisyonu

Grafik 2: Bireysel Kredilerin ürün bazlı kompozisyonu

Tahsili Gecikmiş Alacaklardaki Gelişmeler

İlk 8 ayda, yıl sonuna göre Bireysel ve KOBİ krediler tahsili gecikmiş alacaklarında aşağıdaki gelişmeler yaşanmıştır:

• Bireysel kredilerde Tahsili Gecikmiş Alacaklar (TGA) oranının %2,9’dan, büyük bir artış ile %3.8’e ulaştığı,
• Bu gelişmede, en büyük etkinin baz etkisi ile beraber kredi kartlarının %2.9’dan %4.0’e (Tablo-1) çıkışının olduğu ve artışın ivme kazanmaya devam ettiği,
• İhtiyaç kredileri hacimlerindeki artışın azalmasına rağmen takipteki kredi seviyesinde yükseliş (%3,9’dan %5,3’e) gerçekleştiği,
• KOBİ kredilerinde tahsili gecikmiş alacak artışının ivme kazandığı (%2.0’dan %2.9’a)

görülmektedir.

Tablo 1: Son Analizimizdeki ve Güncel TGA oranları

Grafik 3: Segment Bazlı TGA oranlarının seyri

Sonuç

Son açıklanan enflasyon verilerinin, politika faizlerinde beklenen hızda bir indirimin önünde engel teşkil edebileceği değerlendirildiğinde, faiz oranlarının bir süre daha yüksek kalmaya devam etmesi ile banka varlıkları üzerindeki baskının ve tahsili gecikmiş alacak artış trendinin (Grafik 3) devam edeceği beklentimizi koruyoruz. Bireysel segmentte artan TGA oranları ve özellikle kredi kartı ile KMH ürünlerindeki yükselişler, bankaların daha temkinli politika belirlemesini gerektirmektedir. KOBİ kredilerindeki risk artışının hızlanması da finansal sektörün dikkatle izlemesi gereken bir diğer alan olarak ön plana çıkmaktadır. Ticari-kurumsal segmentteki göreceli stabilitenin, ilerleyen dönemlerde diğer segmentlerdeki gelişmelerden etkilenme riski taşıdığı açıktır. Bu konjonktürde ise güçlü erken uyarı sistemleri, seçici kredi politikaları ve gelişmiş tahsilat sistemleri banka ve finansal kurumlar için büyük önem taşımaya devam etmektedir.